[Column] Erwin Fisser: Je kunt beter op Facebook zitten dan in Amsterdam wonen
22-05-2018 12:10:54 | Hits: 1903 | columnist: Erwin Fisser | Tags:

Wat waren we verontwaardigd met z'n allen. Facebook bleek onze gegevens op allerlei manieren te gebruiken om gerichte advertenties te kunnen verkopen. En die mogelijkheden werden misbruikt door kwaadwillenden. #DeleteFacebook werd trending topic op Twitter, wat dan wel weer grappig was, terwijl de daad overigens nauwelijks bij het woord werd gevoegd.

En er zijn ook wel ergere dingen waar je je druk over kan maken. Hoe de gemeente Amsterdam je data gebruikt bijvoorbeeld. Via Facebookgroepen brachten zij groepen hangjongeren in kaart. Wie is bevriend met wie, waar hangen ze zoal rond. Deze jongeren werden hierover niet geïnformeerd. Het gaat daarbij onder andere ook om zo’n 1000 jongeren die niet als probleemjongere staan geregistreerd. Niet dat het dan wel in orde zou zijn natuurlijk. Van Facebook kreeg je in elk geval nog af toe een geinig kattenfilmpje in ruil voor je data, van Amsterdam krijg je niks.

Van Facebook kreeg je in elk geval nog af toe een geinig kattenfilmpje in ruil voor je data

In het NRC-artikel waar bovenstaand voorbeeld in stond, waren nog wel zorgwekkender voorbeelden te vinden waarbij computermodellen verdachten aanwijzen of hoogtes van toelagen bepalen. De betrokken ambtenaren geven openlijk toe dat zij ook niet weten hoe deze uitslagen ontstaan, dat is "te complex" blijkbaar.

Ik noem Amsterdam, omdat de Chief Technology Officer van Amsterdam lijkt te suggereren dat al dat geëxperimenteer met onze data volstrekt begrijpelijk is omdat het ons burgers toch niet interesseert. Via billboards waren burgers uitgenodigd vragen te stellen. “We kregen nul telefoontjes, nul!” Misschien dat de communicatieafdeling een #faaldag had, maar het is ook goed mogelijk dat burgers het gewoon niet snappen. Eigenlijk hoort nou juist een overheid haar burgers tegen deze gevaarlijke onwetendheid te beschermen, maar de overheid snapt het zelf ook niet zo goed, vrees ik.

Een overheid hoort haar burgers juist tegen deze gevaarlijke onwetendheid te beschermen

Er worden hopen data in een computer gestopt en we kijken aan de andere kant wat eruit komt. Zonder dat we kunnen controleren waarom. Dan staat de politie ineens bij iemand op de stoep, zonder dat de agent uit kan leggen waarom. Blijkt er ineens een patroon herkend te zijn onder mensen wiens achternaam de letter K. bevat, die in een BMW rijden en die afgelopen jaar twee keer van mobiele telefoon wisselden. Bovengemiddelde kans dat zij een vuurwapen thuis hebben liggen, dus mag oom agent even kijken?

Bovenstaand voorbeeld gaat zelfs nog uit van zogenaamde schone, onbevooroordeelde data, maar daar heb je niet zoveel van wanneer het gaat om sociale onderwerpen. Een berucht Amerikaans voorbeeld zijn de cijfers rondom cannabisgebruik. Zwarte Amerikanen worden hier veel vaker voor gearresteerd, terwijl het hoogst twijfelachtig is of zij ook daadwerkelijk zoveel vaker cannabis gebruiken. Maar een algoritme heeft geen bedenkingen. Dat voert gewoon zijn taak uit met de data die het krijgt. Is de persoon zwart? Verhoogde kans op cannabisgebruik, verhoogde kans op verslavingen, verhoogde kans op crimineel gedrag. Welke antwoorden er op basis van dit soort discrimerende data uitgespuugd worden, blijft onduidelijk. Het is te complex, we weten het zelf niet meer, en dus kun je je er ook niet meer tegen verweren.

HunchLab van Avazea doet al voorspellingen over waar een bepaald misdrijf plaats gaat vinden, nog voordat deze heeft plaatsgevonden. Niet in theorie of in een verhaal van Philip K. Dick, nee in het echt. Een stad als Chicago werkt er al mee. Hoe moet je je daar als burger nog tegen verweren? Je kunt worden aangehouden voor iets dat je nog niet hebt gedaan, om redenen die ze je niet kunnen vertellen. Hoe kun je je onschuld aantonen?

Ik kreeg laatst een advertentie te zien op Facebook die duidelijk niet voor mij bedoeld was. Gevalletje verkeerd getarget door de adverteerder. Dat vond ik ooit wel grappig, maar als een multinational dat al verkeerd doet, wie garandeert dan dat mijn wijkagent niet in de fout gaat?

---

Erwin Fisser is campagneleider en Realiseerder bij communicatiebureau deRealiseerders.

@fisserman

 

Lees ook:

23-04-2018 | [Column] Erwin Fisser: Oude mensen vs. het internet
27-03-2018 | [Column] Erwin Fisser: Alles wat je zegt, kan en zal tegen je gebruikt worden
21-02-2018 | [Column] Erwin Fisser: App-idiotie in de post #MeToo-wereld
18-01-2018 | [Column] Erwin Fisser: Red Bull beteugelen, 6 methodes die niet werken (en wat we wél moeten doen)
18-12-2017 | [Column] Erwin Fisser: Talpa en ik tegen Google. Who ya got!?
21-11-2017 | [Column] Erwin Fisser: Hashtags, piemels en D66
19-10-2017 | [Column] Erwin Fisser: Leve de inhoud. Niet omdat het kan, maar omdat het moet
14-09-2017 | [Column] Erwin Fisser: QR Code: De Cadel Evans van de tech
17-07-2017 | [Column] Erwin Fisser: De app is dood, leve de conversatie!
14-06-2017 | [Column] Erwin Fisser: Het kind van de duivel

 

Volg het Nederlands MediaNetwerk op Twitter

Volg het Nederlands MediaNetwerk op Facebook

Word lid van de Nederlands MediaNetwerk Groep op LinkedIn

Vacatures in media- en marketingcommunicatie