[Column] Wilbert van der Heijden: Waar is de journalist nu het waterschap verzuipt?
30-07-2018 11:31:20 | Hits: 9856 | columnist: Wilbert van der Heijden | Tags:

Water! Je bent niets zonder water. Water sleept ons in de "nu al historische" zomer met vette krantenkoppen door de komkommertijd. In code-rood-taal melden alle media dat er te weinig water is om te blussen, te veel water om droog te blijven, te zout water om te drinken, te troebel water om in te kunnen zwemmen, te schoon water om in te kunnen vissen en ga maar door. Geen nieuwsitem zonder water, maar vraag eens om je heen - aan je vrienden - wie de baas van het water is; wedden dat ze na lang nadenken niet veel verder komen met een onzeker Rijkswaterstaat? Uhh… De gemeente dan?

Hun onwetendheid is makkelijk te verklaren. Het overgrote deel van de nog traditionele journalistiek focust zich op incidenten, rampen of bijna-rampen. Het dagelijks nieuws heeft geen tijd voor analyses en vooruitblikken. In de lokale berichtgeving ontbreekt geheel de verwijzing naar het waterbeleid als gevolg waarvan de brandweer blust, de dijkgraaf stroomrichtingen laat omleggen en de dijkwacht scheuringen bewatert. De jarenlange bezuinigingen op de lokale journalistiek heeft opgeleverd dat de journalistieke onderzoeker is verdrongen door een notulist die de beleidsvergaderingen in opdracht van de perschef op journalistieke wijze verslaat.

Dus weten alleen ingewijden welke achterliggende gedachtes het waterschap ontwikkelt en wat het beleid is waarmee de gemeentelijke diensten voor waterzaken worden aangestuurd. De burger weet niet waarom het rijk, de provincies en de gemeenten maar hebben te luisteren naar de waterschappen voordat ze beleid uitvoeren. Geen wonder dat het waterschap voor het grote publiek maar een stoffig en wellicht overbodig historisch orgaan is. Als je nooit over het beleid wordt geïnformeerd, haalt het waterschap alleen maar de krant als er rampen of bijna-rampen plaatsvinden. In waterschapskringen citeert men vaak: geef ons heden ons dagelijks brood en af en toe een watersnood!

Je kunt toch moeilijk in Nederland wonen en beweren dat waterbeheersing geen levensnoodzaak is. Hoe komt het dan toch, dat we bij het horen van waterschap en dijkgraaf en ingelanden niet denken aan een ultramodern en uiterst actueel bestuursorgaan? Want, luister maar naar je vrienden, haast niemand weet hoe alomtegenwoordig, actueel en beleidsvoorbereidend onze waterschappen zijn!

Historisch? Zeker, ze doen dit inderdaad al sinds de twaalfde eeuw, maar dat is verre van stoffig: ze doen dat vanaf het moment dat onze voorouders beseften dat je samen de afwatering moet regelen en samen dijken moet opwerpen om het voortbestaan van ons land te rekken.

Vijf jaar geleden beweerde onderzoeksjournalist Theo Dersjant dat het waterschap als bestuurslaag zou hebben afgedaan. De oude witte mannen in het waterschap polderden maar en beslisten te veel in onderling overleg. Het onderzoek van Dersjant schudde de waterschappen wakker. Landeigenaren en eigenaren van gebouwen beheersten dan ook lange tijd het beleid van de waterschappen. Het principe dat wie betaalt alles bepaalt, werd kritisch bekeken en kon opnieuw worden gewogen omdat sinds 2009 ook de politieke partijen in het waterschapsbestuur zitting konden nemen.

Sindsdien hebben alle burgers die wonen in het stroomgebied van rivieren en sloten een stem in het waterschap. Dit heeft het waterschap fundamenteel veranderd. Naast het - ook door Dersjant zo gewaardeerde - waterschap als kennis- en beheersorganisatie, zou nu ook het beleidsmatige aspect van het waterschap uit de verf kunnen komen. Het waterschap is in principe een effectief beheersinstrument omdat op cruciale momenten geen stroperige afwegingen met onderwijs of zorgtaken hoeft plaats te vinden zoals bij provincie, rijk of Europese gemeenschap. Het waterschap kan op crisismomenten haarfijn rechtstreeks het waterbelang laten prevaleren.

Met de binnenkomst van de politieke zetels merk je dat er nieuwe beleidsprincipes het waterschap binnensijpelen. Bijvoorbeeld worden de lasten wel eerlijk verdeeld? Moeten sterke schouders wel de zwaarste lasten dragen? Dat knabbelt aan een van de basisprincipes van het waterschap: wie betaalt bepaalt, want zeggen de sociale politieke partijen: iedereen betaalt waterschapsbelasting, dus moeten ook de belangen van iedereen gewogen worden terwijl we tegelijkertijd de draagkracht van de bevolking mee laten wegen. 

Zijn er dan verkiezingen voor het waterschap, hoor ik uw vrienden zeggen. Verkiezingen; ja, in maart volgend jaar! Voor velen nog volstrekt onbekend. Er zijn dus kieslijsten en kandidaten. En in maart volgend jaar mag iedereen zo’n rondje rood maken voor wie je in het waterschap wil hebben. Willen we niet wachten op een ramp, dan is het nu dus hoog tijd voor een bekendheidsoffensief vanuit de waterschappen over het waterbeleid.  

Het waterschap heeft daarbij een journalist nodig: waar blijven De Correspondent, Blendle en Follow the Money om het waterschap van de verdrinkingsnood te redden?

---

Wilbert van der Heijden coacht en traint hoofdredacteuren en redactiechefs en is docent aan de Hogeschool Utrecht. Daarnaast is hij stedenbouwkundige en adviseur bij www.aced.site.

www.wilbertvanderheijden.nl
@wilbertvdhdeb

 

Lees ook:

17-04-2018 | [Column] Wilbert van der Heijden: Help de freelancer ook de aftercrisis door
08-01-2018 | [Column] Wilbert van der Heijden: Lachen, grommen en leren van Trump
19-09-2017 | [Column] Wilbert van der Heijden: Kim Kardashian of Parijs?
05-07-2017 | [Column] Wilbert van der Heijden: Blijmakende chaos, daar word je toch vrolijk van?
01-05-2017 | [Column] Wilbert van der Heijden: Gezonder met filmpjes
27-03-2017 | [Column] Wilbert van der Heijden: Dáág, vak!
12-10-2016 | [Column] Wilbert van der Heijden: Nieuwe journalisten worden weer helden

 

Volg het Nederlands MediaNetwerk op Twitter

Volg het Nederlands MediaNetwerk op Facebook

Word lid van de Nederlands MediaNetwerk Groep op LinkedIn

Vacatures in media- en marketingcommunicatie