ROB en Raad van Cultuur willen meer vrijheid voor lokale omroepen
04-09-2019 20:21:00 | Door: David de Jong | hits: 2539 | Tags:

De Raad voor Openbaar Bestuur en Raad van Cultuur willen dat de lokale publieke omroepen meer vrijheid krijgen. Dit blijkt uit een advies dat beide instellingen aan minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken en Arie Slob van Media hebben uitgebracht.

Beide adviesorganen willen dat de wettelijke plichten omtrent het moeten hebben van een radiostation, tv-zender en internetaanbod komen te vervallen. De opstellers van het advies willen dat lokale omroepen zelf bepalen welke uitzendwijzen zij gebruiken. Nu gaat bijvoorbeeld veel geld naar de rechten voor de muzikale omlijsting van televisiekranten.

Ook willen ze dat de minimumfinanciering van lokale omroepen weg wordt gehaald bij de gemeenten en bij het ministerie van OCW wordt neergelegd. Thans dienen gemeenten 1,28 euro per huishouden aan lokale omroepen te geven als subsidie. Dat is in totaal 10 miljoen euro voor 355 gemeenten. Er zijn circa 200 lokale omroepen die zich op één gemeente richten en circa 55 streekomroepen die samen 150 gemeenten bedienen. 33 gemeenten hebben geen lokale omroep. Voor een gemeente van ca. 100.000 inwoners komt de financiering neer op  57.000 euro per jaar. Voor de 13 regionale publieke omroepen is jaarlijks ongeveer 145 miljoen euro beschikbaar. Dat betekent dat één regionale omroep wettelijk gezien, gemiddeld meer krijgt dan alle lokale omroepen samen. Lokale omroepen hebben de plicht een groot deel van hun zendtijd aan informatie, cultuur en educatie te wijden.

Doordat gemeenten enerzijds financiers zijn van lokale omroepen, en anderzijds de lokale omroepen een waakhondfunctie van de lokale democratie zijn, kunnen deze rollen met elkaar in conflict komen. Hierdoor kan de onafhankelijkheid van omroepen in het geding komen. Aanvullende financiering zou volgens het advies daarbij wel blijvend vanuit gemeenten en de lokale gemeenschap of bedrijfsleven moeten komen. De adviesorganen wijzen er ondanks de onafhankelijkheidswens desalniettmin op dat omroepen inkomsten kunnen genereren door het laten inkopen van zendtijd door gemeenten voor verslaglegging en duiding van gemeenteraadsvergadering.

De adviseurs adviseren verder de samenvoeging van lokale omroepen die daarmee streekomroepen worden. Een dergelijke beweging is vanuit de opeenvolgende regeringen al aan de gang. Daarbij vragen de adviseurs wel aandacht voor heldere afspraken opdat lokaal nieuws wel gebracht blijft worden voor de gemeenten waarvoor een streekomroep bestaat. Ook adviseren de Raad voor Cultuur en Raad voor Openbaar Bestuur de instelling van een landelijk coördinerende nieuwsorganisatie.

Gemeenten zijn verantwoordelijk voor een lokaal toereikend media-aanbod. In de praktijk geven veel gemeenten geld uit aan hun eigen online informatievoorziening, bijvoorbeeld door inzet van socialemediakanalen, zoals Twitter, Facebook en LinkedIn. De omroepen werken intussen vaak met vrijwilligers om het hoofd boven water te houden. Ze maken er naar omstandigheden het beste van.  

De beide adviesorganen willen in een vervolgadvies ingaan op de publieke waarde en functies van lokale media voor een vitale lokale democratie. De Raad voor Cultuur komt nog afzonderlijk met een ongevraagd advies aan minister Arie Slob naar aanleiding van zijn brief over het landelijke omroepbestel. Het advies is opgesteld door een commissie onder voorzitterschap van Guido van Nispen, met als commissieleden hoogleraar Piet Bakker, Chafina Bendahman, oud-omroepbestuurder Joop Daalmeijer, burgemeester Martha Riemsma, Huri Sahin, Miranda de Vries, Pieter de Jong, Olaf Smit en Jaap Visser.

Minister Arie Slob van Media heeft 15 miljoen euro incidenteel beschikbaar gesteld om de samenwerking tussen regionale en lokale publieke omroepen te versterken voor de periode tot 2021. Daarbij is 3 miljoen bedoeld voor de versterking omtrent de vorming van streekomroepen.  De gelden zijn niet bedoeld om omroepen overeind te houden, maar om bij te dragen aan de professionalisering en verbetering van de nieuwsvoorziening, zo schrijft de minister in een brief aan de Tweede Kamer.

Het volledige advies is hier te vinden.

www.cultuur.nl
www.raadopenbaarbestuur.nl

 

Volg het Nederlands MediaNetwerk op Twitter

Volg het Nederlands MediaNetwerk op Facebook

Word lid van de Nederlands MediaNetwerk Groep op LinkedIn

Vacatures in media- en marketingcommunicatie